Hoe de kubus van Rubik zowel Windows 8 als de implementatie van ERP inspireert

Door Frans Hoogenraad, Senior consultant en Solution architect AX - Ooit bedacht waar de tegeltjes van Windows 8 vandaan komen? Inderdaad, professor Erno Rubik bedacht 40 jaar geleden zijn wereldberoemde kubus, die in de jaren ’80 enorm populair was.

Met de vrolijk gekleurde vierkante vlakken van de Windows tiles lijkt Windows 8 rechtstreeks geïnspireerd op de kubus; zelfs de manier waarop de lagen van de kubus worden gedraaid, komt terug in het kantelen van de tegels in het Metro/Retro design.

Hoeveel mogelijkheden had die kubus ook alweer (1000? 10.000? 100.000?) en waren er niet allerlei formules die we uit ons hoofd leerden om een blokje van middenlinks naar middenboven te verschuiven?

De formule luidt: “Voor Boven Boven Rechts terug …” en nog iets. Ik heb het boekje nog wel, en de kubus draait ook nog, alleen valt er allemaal poeder uit mijn imitatiekubus van 1982: dust to dust.

Het aantal mogelijkheden is 43 252 003 274 489 856 000. Ruim 43 triljoen! En slechts 1 oplossing is de juiste. Met gewoon een beetje draaien kom je er dus nooit uit.

Er zijn naar schatting 350 miljoen kubussen verkocht, dus daar zitten vast wel een paar mensen bij die het hele spelletje wiskundig hebben doorgerekend. Pas vier (!) jaar geleden is bewezen dat je altijd in 20 of minder draaiingen de gewenste oplossing kunt bereiken.

In 1981 was de wereldkampioen kubus draaien nog 38 seconden bezig. Het huidige record kubus draaien staat sinds 2013 op naam van de Nederlander Mats Valk die in 5,55 seconden de kubus vanuit een willekeurige toestand in de goede positie draaide. Over de gewenste situatie is geen discussie mogelijk, maar het lijkt me dat er bij zo’n prestatie wel een goede analysefase aan voorafgaat.

Dit klinkt al een beetje als een ERP-implementatie. Enkele verschillen:

  • Bij de kubus is het doel volmaakt duidelijk. Over de gewenste situatie van een ERP-systeem wordt heel wat gediscussieerd en gaandeweg verschuiven de doelen soms.
  • De 3x3x3 kubus blijft gelijk (al zijn er inmiddels 4x4x4, 5x5x5, 6x6x6 en 7x7x7 kubussen). De functionaliteit van ERP-systemen, als AX, wordt steeds uitgebreider; denk bijvoorbeeld aan de nieuwe Warehouse functionaliteit in AX2012 R3.
  • ERP implementeren kunnen we niet 7 keer zo snel als in 1981. Dit is hoofdzakelijk het gevolg van de voorgaande twee punten.

WELKE PARALLELLEN ZIJN ER MET ERP-IMPLEMENTATIES?

  • Een goede analysefase is zeer belangrijk om binnen beperkte tijd tot een vooraf gedefinieerd voorspelbaar resultaat te komen.
  • Het aantal mogelijkheden is heel groot. ERP implementeren wordt door sommigen ook wel het spel van 10.000 beslissingen genoemd. Elke beslissing waar je niet over na hoeft te denken en die automatisch de juiste uitkomst heeft, is winst.

Laten we een eenvoudig ERP-systeem beschouwen, waarbij we 32 vinkjes aan of uit kunnen zetten, en 21 parameters met 3 standen dienen in te stellen. Op hoeveel manieren kun je dit systeem inrichten?

2^32 x 3^21 = 4.294.967.296 x 10.460.353.203 = 44,9 x 10^18

Dit zijn al bijna 45 triljoen mogelijkheden, dus meer dan 43 triljoen bij de kubus! Dit ERP-systeem kun je niet bij toeval goed inrichten. Voor een succesvolle en vlotte implementatie is nodig:

  • eliminatie van niet-consistente combinaties;
  • beperking van het aantal beginsituaties door systeemparameters op een standaardinstelling te initialiseren;
  • clustering van parameters in logische combinaties;
  • reductie van de 10.000 beslissingen;
  • implementatiekookboek, met duidelijk omschreven stappen;
  • ervaren implementatiepartner;
  • realiseren dat ook in een “uniek” bedrijf meer dan de helft van de processen nog steeds standaard is, zeker als het niet om unique selling points of unique competences gaat.

Conclusie: de invloed van professor Rubik strekt zich vier decennia later uit tot de Windows 8 tiles, en ook voor het sneller en beter implementeren van ERP zijn er duidelijke lessen te trekken uit de kubus oplossingspraktijk.

Foto’s: Wikimedia commons


Terug naar overzicht